Home Apen-ABC Grijspootdoeroecoeli

Uiterlijk

Grijspootdoeroecoeli’s zijn nachtapen. Je herkent ze aan hun grote ogen, waarmee ze heel goed kunnen zien in het donker. Grijspootdoeroecoeli’s hebben een grijsbruine, wollige vacht. Op hun achterwerk zit een geurklier. Daarmee geven ze geuren af om andere dieren bijvoorbeeld duidelijk te maken wat hun gebied is.

Leefgebied

Doeroecoeli’s leven in het wild in het tropisch regenwoud in Noord-Colombia en Noordwest-Venezuela (Zuid-Amerika). 

Leefwijze

Doeroecoeli’s leven in groepen van 2 tot 5 dieren. De groep bestaat in elk geval uit één volwassen paartje. De mannen én de vrouwen hebben regelmatig concurrentie van buitenstaanders die hun rol willen overnemen.

Gedrag

Doeroecoeli’s zijn vooral aan het begin van de avond en vlak voordat het gaat schemeren actief. Overdag slapen ze in de holtes van boomstammen of verstopt tussen boomvarens en lianen. Lekker veilig voor roofdieren! Is de nacht helder met volle maan? Dan laten de jongvolwassen mannen een hele harde roep horen. Zo lokken ze de vrouwtjes. Hun roep klinkt een beetje als die van nachtvogels. Daarom worden doeroecoeli’s ook wel uil-aapjes genoemd. Verder communiceren doeroecoeli’s met geluiden en geuren. Dankzij hun speciale keelzak kunnen ze geluiden extra kracht bijzetten. Ook doen ze aan urine-wassen. Ze smeren hun handen en voeten in met urine en laten dan geursporen op takken achter. Kapucijnapen en doodshoofdapen doen dat trouwens ook.

Voortplanting

Doeroecoeli’s zorgen heel goed voor hun kinderen. Ook het mannetje is nauw betrokken bij de opvoeding en speelt een belangrijke rol bij het grootbrengen van de jongen. Een pasgeboren doeroecoeli klampt zich na de geboorte veilig vast aan de buik van de moeder. Na ongeveer 3 weken verhuist de kleine naar de rug van de moeder of vader. Als de mannetjes één jaar oud zijn, zitten ze al in de ‘pubertijd’. Na 3 jaar zijn de mannetjes en de vrouwtjes geslachtsrijp. Dan verlaten ze de groep waar ze zijn geboren. Dit gaat stap voor stap: ze brengen steeds meer tijd buiten de groep door en slapen steeds minder vaak bij hun familie. Zo bereiden ze zich langzaam voor om écht 'uit huis' te gaan.

Situatie in het wild

Grijspootdoeroecoeli’s hebben een kwetsbare positie in het wild. Dit komt doordat de bossen waar ze leven, steeds meer verdwijnen. Ook is hun populatie de laatste jaren met zo'n 30% afgenomen doordat veel doeroecoeli's gevangen werden genomen voor medisch onderzoek naar malaria. Het is moeilijk om te zeggen hoeveel doeroecoeli’s er nog precies zijn. Dit komt onder andere omdat het niet altijd duidelijk is waar ze nou precies leven.

In Apenheul

De grijspootdoeroecoeli’s leven in Apenheul in het nachtdierenverblijf bovenop het Apenboompad. Daar hebben we het dag- en nachtritme omgekeerd: overdag is het er donker en ’s nachts licht. Zo kan jij de dieren zien als ze wakker zijn!

Fokprogramma

Apenheul is onderdeel van een internationaal fokprogramma voor doeroecoeli’s. We werken samen met andere, internationale dierentuinen. Zo zorgen we er samen voor dat er genetisch gezonde populaties doeroecoeli’s in dierentuinen blijven bestaan.

Leuke weetjes

  • Doeroecoeli’s worden ook wel ‘uil-aapjes’ genoemd. Hun holle roep lijkt op die van grote nachtvogels. Ook hebben ze grote ogen, net als uilen.